« De transparante generatie | Hoofdmenu | Het gaat niet goed met de cinema »
Humo en de rol van de openbare omroep
Het was een van de allereerste berichten die de minister van media (en dan hebben we het dus niet over Ingrid Lieten) eind juni 2009 op zijn al snel beruchte blog postte: Humo verkast van Sanoma City naar Woestijnvis. Intussen is gebleken dat de minister net zoals bij andere verhalen op de juiste golflengte vertoefde, waarvoor chapeau. De gesprekken tussen Aimé Van Hecke en Wouter Vandenhaute waren toen enkele maanden jong en het zou nog ruim een half jaar duren voor de heren hun inmiddels bekende deal sloten. Hopelijk moeten we niet nog een half jaar wachten voor de mediaminister zijn ‘coming back soon’-belofte invult, anders gaan we echt denken dat hij bij VTM of De Persgroep werkt.
De constructie die Sanoma en De Vijver, het vehikel boven Woestijnvis, vorige week wereldkundig maakten, is een bepalend puzzelstuk in wat we stilaan een nieuwe zuil in het Vlaamse medialandschap mogen noemen. De verstrengeling tussen de verschillende actoren - de VRT, De Vijver, Corelio en Sanoma - oogt namelijk behoorlijk innig. En dan hebben we het niet over persoonlijke vriendschappen, maar wel over harde participaties in elkaars kapitaal. We sommen het even op, te beginnen met de meest recente overeenkomst:
- De Vijver & Sanoma: bezitten samen in een verhouding 49%/51% het weekblad Humo. Sanoma krijgt een belang van 25% in de tv-activiteiten (voornamelijk Woestijnvis dus) van De Vijver.
- De Vijver & Corelio: Corelio (De Standaard, Het Nieuwsblad, Minoc, Passe-Partout, enz.) bezit 40% van de aandelen in De Vijver. Bovendien kocht De Vijver vorig jaar het hoofdaandeelhouderschap van de wielerwedstrijden De Ronde van Vlaanderen en Omloop Het Nieuwsblad van Corelio.
- De Vijver & de VRT: Woestijnvis heeft een exclusiviteitscontract met de openbare omroep.
- De VRT en Corelio: delen samen het kapitaal van de VAR, de regie van de openbare tv- en vooral radiozenders. De VRT bezit 90%, Corelio 10%.
Bovenop de centen komen uiteraard ‘De Mensen’, om het even te zeggen met een ander productiehuis waarin De Vijver een belang heeft (van 40% overigens). Aimé Van Hecke was voor zijn Sanoma-periode een van de toppers bij de VRT en had in die hoedanigheid een goede band met Wouter Vandenhaute. Piet Van Roe, voor de tweede maal gedelegeerd bestuurder ad interim van de VRT, oefende na zijn eerste passage ad interim bij de openbare omroep dezelfde taak uit bij… Corelio. In de Raad van Bestuur van die groep zit ter herinnering ook Wouter Vandenhaute. De drie tenoren kennen mekaar dus in de positieve betekenis van het woord. Samen met het duidelijk belang voor elke groep verklaart dit hoe het schijnbaar onmogelijke idee van Humo-hoofdredacteur Jörgen Oosterwaal toch mogelijk kon worden.
Maar de enorme relevantie voor de mediamarkt van het Humo-akkoord ligt elders. Na jaren waarin de alliantie De Persgroep-Roularta hard kon lobbyen voor een minder dominante openbare omroep, doemt voor het eerst een zakelijk onderbouwd alternatief model op. Naast een marktopbouw met een zwakke openbare omroep en veel private vrijheid – het idee dat meer en meer Vlaamse parlementariërs bekoort – zorgt de verstrengeling tussen het bovengenoemde viertal voor een realistisch alternatief: een sterke openbare omroep waarrond zich enkel gedegen privé-spelers (De Vijver, Sanoma, Corelio) organiseren. Zo kan je vrijheid voor de privé-markt dus ook invullen. Wouter Vandenhaute liet dit weekend in De Standaard verstaan te geloven in dat model: “Cruciaal wordt hoe men de toekomst van de openbare omroep ziet. Ofwel kiest men voor een afgeslankte VRT, waardoor er meer ruimte zal ontstaan op de markt en de privéspelers het vervolgens onder mekaar kunnen uitvechten. Voor alle duidelijkheid: dat is niet het model dat ik verdedig. Ofwel zorgt men ervoor dat er zich enkele privébedrijven rond een sterke VRT kunnen ontwikkelen. Het is het één of het ander.”
Bovenop de versterking van de nieuwe zuil komt nog de aanstelling van CD&V-er Luc Van den Brande. Zijn visie is vooralsnog onuitgesproken, maar de meeste waarnemers zien hem vanuit zijn Vlaamse profiel eerder als pleitbezorger van een sterke VRT. Het worden met andere woorden nog zeer geanimeerde debatten in het Vlaamse parlement tussen de voor- en tegenstanders van een sterke openbare omroep. De echte Minister van Media weet wat gedaan.
